ในบรรดานักวิ่ง 25 คนที่ยืนรอปล่อยตัวบนลานหิมะของ Ultima Camp ในแอนตาร์กติกาเมื่อวันที่ 8 พฤศจิกายน มีผู้เข้าแข่งขันหนึ่งรายที่ไม่ได้หายใจ Qestr หุ่นยนต์ฮิวแมนนอยด์ที่ลงสมัครรายการ Antarctic Ice Ultra อัลตร้ามาราธอนกลางทวีปน้ำแข็ง Oliver Wang ผู้จัดงานบอกว่านี่เป็นครั้งแรกที่มีหุ่นยนต์รูปร่างแบบคนลงแข่งรายการนี้ ผลคือหุ่นวิ่งได้ราว 3 กิโลเมตรแล้วต้องออกจากการแข่งขัน เพราะแบตเตอรี่หมด
แจ็กเก็ตกันหนาวยังเอาไม่อยู่
เป้าหมายของ Qestr คือระยะมาราธอน ขณะที่อุณหภูมิวันนั้นลงไปถึง -24 องศาเซลเซียส ทีมจึงใส่แจ็กเก็ตกันหนาวที่ทำขึ้นเฉพาะให้หุ่นเพื่อปกป้องชิ้นส่วนด้านใน ช่วงแรกหุ่นยังพาตัวเองไปบนพื้นหิมะที่ไม่เรียบได้ แต่เมื่อผ่านไปราว 3 กิโลเมตร พลังงานก็หมดจนต้องถูกนำออกจากสนาม และไม่มีการบันทึกเวลาอย่างเป็นทางการ
ต้นเหตุที่หุ่นต้องหยุดคือระบบพลังงาน แบตเตอรี่ลิเธียมไอออนแบบเดียวกับที่ใช้ในมือถือและรถยนต์ไฟฟ้าทำงานแย่ลงมากในความเย็นจัด ปฏิกิริยาเคมีด้านในช้าลง ความต้านทานภายในสูงขึ้น และจ่ายไฟได้น้อยลง ขณะเดียวกันการวิ่งบนหิมะยังบังคับให้มอเตอร์ทุกตัวต้องคอยปรับสมดุลตลอดเวลา จึงกินไฟหนักกว่าการเดินบนพื้นเรียบ นักวิ่งที่เป็นคนยังสร้างความร้อนจากร่างกายได้เอง แต่หุ่นยนต์ไม่มีความได้เปรียบข้อนี้
สนามที่โหดที่สุดสนามหนึ่งของโลก
Antarctic Ice Ultra จัดใน Queen Maud Land ทางตะวันออกของแอนตาร์กติกา Ultima Camp อยู่ราวละติจูด 70 องศาใต้ ช่วงฤดูร้อนของขั้วโลกพระอาทิตย์แทบไม่ตก นักวิ่งต้องไปรวมตัวกันที่เคปทาวน์ก่อนบินเข้าทวีป ผู้จัดคือ Runbuk บริษัทจากสหรัฐฯ ที่จัด North Pole Marathon ด้วย รายการนี้เริ่มจัดเมื่อปี 2024 ปีนี้เป็นครั้งที่สาม มีระยะตั้งแต่ 50 กิโลเมตรไปจนถึง 100 ไมล์
เพื่อให้เห็นภาพความโหด สถิติระยะ 100 ไมล์ของรายการเป็นของ Yusheng Ni นักวิ่งชาวจีน ทำไว้เมื่อปี 2025 ที่ 22 ชั่วโมง 40 นาที 47 วินาที ในอุณหภูมิที่ลงไปถึง -32 องศาเซลเซียส
ยังไม่รู้ว่าใครสร้าง และบังคับอย่างไร
จุดที่น่าสังเกตคือข้อมูลที่เปิดเผยออกมายังไม่บอกว่าใครเป็นผู้สร้าง Qestr ไม่มีสเปกแบตเตอรี่ ไม่มีตัวเลขระยะเวลาใช้งาน และยังไม่ชัดว่าหุ่นเดินเองแบบอัตโนมัติหรือมีคนคอยบังคับจากระยะไกล ซึ่งสำหรับวงการหุ่นยนต์ถือเป็นรายละเอียดสำคัญ เพราะหุ่นที่เดินเอง 3 กิโลเมตรบนน้ำแข็งด้วยระบบมองเห็นของตัวเองกับหุ่นที่มีคนถือจอยสั่งอยู่ข้างๆ เป็นผลงานคนละระดับกัน
ถ้าเทียบกับสนามในเมือง หุ่นฮิวแมนนอยด์ไปไกลกว่านี้มากแล้ว ในงานฮาล์ฟมาราธอนหุ่นยนต์ครั้งแรกที่ปักกิ่งเมื่อเมษายน 2025 ผู้ชนะอย่าง Tiangong Ultra เข้าเส้นชัยใน 2 ชั่วโมง 40 นาที อีกหนึ่งปีต่อมาหุ่นของ Honor วิ่งระยะเดียวกันจบใน 50 นาที 26 วินาที แต่นั่นคือถนนลาดยางในอากาศไม่หนาว มีทีมซัพพอร์ตอยู่ใกล้ตลอดทาง
3 กิโลเมตรที่ Ultima Camp จึงเป็นตัวเลขที่บอกช่องว่างได้ชัด ถ้าจะส่งหุ่นยนต์ไปทำงานในเขตขั้วโลก บนภูเขาสูง หรือภารกิจกู้ภัยในฤดูหนาว โจทย์ที่ต้องแก้ให้ได้ก่อนคือแบตเตอรี่และระบบจัดการความร้อนที่ทนอากาศ -24 องศาได้เป็นชั่วโมง
แหล่งอ้างอิง
- Reuters บน X: A humanoid robot joined runners in freezing conditions to take part in a marathon in Antarctica
- news.at: Erster humanoider Roboter beim Antarktis-Ultramarathon
- Moneycontrol: Qestr, the humanoid robot who joined 25 runners in Antarctica Marathon covered just 3 km
- NBC News: Humanoid robot competes with humans in Antarctic ultra-marathon
- Antarctic Ice Ultra (Runbuk)
