หลังจากที่ HUAWEI ถูกกีดกันทางการค้า ทำให้ในทางปฏิบัติเราต้องติดตั้ง microG แทน นั่นทำให้บางคนเกิดคำถามว่าการทำแบบนี้มันผิดกฎหมายหรือไม่ ซึ่งถ้าตอบแบบสั้นๆ คือ “ไม่ผิด” แต่เพื่อความบันเทิงเราจะร่ายยาวกัน
microG คืออะไร
สิ่งที่ทำให้หลายคนเข้าใจผิดว่าการติดตั้ง microG คือการแนะนำให้ทำสิ่งผิดกฎหมาย ทั้งที่ความเป็นจริงแล้วมันคือ Open source ที่นักพัฒนาทั่วโลกช่วยกันเขียนโค้ดขึ้นมาใหม่ เพื่อทำหน้าที่แทน Google Play Services ดังนั้นมันจึงไม่ใช่แอปเถื่อนหรือสิ่งผิดกฎหมาย
แนวคิดของ microG คือการรักษาความเป็นส่วนตัว ( Privacy ) ที่ดีกว่าการใช้ Google Play Services หรือ Google Mobile Service ( GMS ) เช่น ยกเลิกการเก็บข้อมูลเบื้องหลังซึ่ง GMS ต้นฉบับจะส่งข้อมูลการใช้งานของเราไม่ว่าจะเป็นรายชื่อที่เปิด ระยะเวลาที่ใช้ รวมไปถึงข้อมูลต่างๆ เพื่อให้ Google วิเคราะห์และทำโฆษณา ในขณะที่ microG ตัดสิ่งเหล่านี้ออกทั้งหมด
รวมไปถึงการระบุตำแหน่งที่ GMS บังคับใช้ Google Location Services เก็บข้อมูล Wi-Fi และเสาสัญญาณรอบตัวเราไปไว้ในฐานข้อมูลตลอดเวลา เพื่อให้ Google เก่งขึ้น ในขณะที่ microG ให้เราเลือกได้ว่าจะใช้ฐานข้อมูลของที่ไหน ช่น Mozilla Location Service หรือ OpenCellID ซึ่งเป็นฐานข้อมูลสาธารณะ หรือจะเลือกแบบ Offline เลยก็ได้ ( ไม่ต้องส่งตำแหน่งเราขึ้น Cloud ใดๆ ทั้งสิ้น )
พูดง่ายๆ ว่า GMS พยายามเก็บข้อมูลเราให้มากที่สุด แต่ microG พยายามรักษาความเป็นส่วนตัวให้เรามากที่สุด และ microG ยังเอาชนะด้านความโปร่งใส เพราะเป็น Open Source 100% ที่ใครก็เข้าไปตรวจสอบโค้ดได้
วิธีการสร้าง microG เริ่มต้นด้วยการ Reverse Engineering คือการศึกษาแล้วเขียนโค้ดขึ้นมาใหม่ ไม่มีการนำโค้ดของ Google มาใช้งาน ดังนั้นจึงไม่ผิดกฎหมายใดๆ เพราะเป็นการสร้างซอฟต์แวร์ใหม่ภายใต้สิทธิ์การใช้งานที่ถูกต้อง ( Apache License 2.0 ) และในระดับสากลมีกฎหมายรองรับการทำเพื่อให้ซอฟต์แวร์ทำงานร่วมกันได้ ( Interoperability )
ไม่ผิดกฎหมายแต่อาจผิดใจ Google
แม้ว่า microG จะไม่ผิดกฎหมายใดๆ เลย และในความเป็นจริงยังรักษาความเป็นส่วนตัว รวมถึงใช้งานได้ลื่นไหลกว่า GMS ของ Google ด้วยซ้ำ แต่ก็อาจผิดเงื่อนไขการใช้งานที่ Google ระบุไว้ใน Terms of Service คือ ข้อตกลงระหว่างเรากับ Google ซึ่งการใช้ microG เพื่อล็อกอิน Google Account บนเครื่องที่ Google ไม่ได้รับรอง อาจถือว่าขัดต่อข้อตกลงของ Google ได้
ถ้าผิดข้อตกลงแล้วทำไม Google ปล่อยให้ใช้
ในความเป็นจริงแม้จะถูกกฎหมายแต่ผิดข้อตกลง การปล่อยให้คนใช้ microG มันเป็นผลดีต่อ Google โดยมีเหตุผลหลัก 3 ข้อ
- กลัวโดนข้อหาผูกขาด (Antitrust): ปัจจุบัน Google โดนเพ่งเล็งเรื่องการผูกขาดทางการค้าทั่วโลก หากไปไล่ฟ้องโปรเจกต์ที่สนับสนุน “ความเป็นส่วนตัว” และ “ทางเลือกของผู้บริโภค” อย่าง microG จะยิ่งทำให้ภาพลักษณ์ของ Google ดูแย่ในสายตาศาลและสาธารณชน
- Google ยังได้ประโยชน์: ถึงคุณจะใช้ HUAWEI แต่ถ้าคุณยังเสิร์ช Google, ดู YouTube หรือซื้อแอป Google ก็ยังได้ “ข้อมูล” และ “รายได้” อยู่ดี การไล่บล็อก User กลุ่มนี้เท่ากับเป็นการผลักลูกค้าไปให้คู่แข่งอย่าง Apple หรือ HMS ของ HUAWEI โดยตรง ซึ่งไม่เป็นผลดีต่อธุรกิจ
- ทางเทคนิคทำได้ยาก: การบล็อก microG แบบถาวรอาจไปกระทบกับผู้ใช้ Android รุ่นเก่าๆ หรือเครื่องที่ปรับแต่งเพื่อการกุศลทั่วโลก ซึ่งจะกลายเป็นประเด็นดราม่าใหญ่โตที่ Google ไม่อยากเสี่ยง
สิ่งที่ต้องแลกเมื่อใช้ microG
แม้ว่า microG จะมีข้อดีอยู่พอตัว แต่มันก็มีข้อด้อยอยู่เหมือนกัน เช่น ความแม่นยำของแผนที่ เพราะถ้าเลือกที่จะไม่ใช้ Google Location Services ที่เก็บฐานข้อมูลจากผู้ใช้ทั่วโลก ก็อาจทำให้การระบุตำแหน่งมีความแม่นยำน้อยลง หรือหาพิกัดได้ช้าลง รวมถึงระบบการแจ้งเตือนของแอปบางตัวที่เขียนโค้ดแบบผูกกับ Google ขั้นสุด ก็จะมีการแจ้งเตือนช้าด้วย
แต่ปัญหาทั้งหมดนี้ก็เป็นที่รับรู้ของทีมพัฒนา microG เช่นกัน และทีมก็พยายามแก้ไขให้ใช้งานได้ดีขึ้นอย่างต่อเนื่องด้วย
บทสรุปในฐานะผู้บริโภค
สรุปแล้วการติดตั้ง microG บน HUAWEI จึงไม่ใช่เรื่องผิดกฎหมาย แต่มันคือ “สิทธิของผู้บริโภค” ที่ซื้ออุปกรณ์มาแล้ว และต้องการหาทางใช้งานให้คุ้มค่าที่สุดภายใต้ความเสี่ยงที่ยอมรับได้ครับ
